شرح وظائف شهرداری

براساس ماده ۵۵ قانون شهرداري، وظایف شهرداری به شرح ذیل است:

1. ايجاد خيابانها و كوچه‌ها و ميدانها و باغهاي عمومي و مجاري آب و توسعه معابر در حدود قوانين موضوعه.
   ۲.تنظيف و نگاهداري و تسطيح معابر و انهار عمومي و مجاري آبها و فاضلاب ‌و تنقيه ‌قنوات ‌مربوط ‌به‌ شهر و تأمين آب وروشنایی
   تبصره ۱- (اصلاحي ۲۷/۱۱/۱۳۴۵) سد معابر عمومي و اشغال پياده روها و استفاده غير مجاز آنها و ميدانها و پاركها و باغ هاي عمومي براي كسب و يا سكني و يا هر عنوان ديگري ممنوع است و شهرداري مكلف است از آن جلوگيري و در رفع موانع موجود و آزاد نمودن معابر و اماكن مذكور فوق وسيله مأمورين خود رأساً اقدام كند. در مورد دكه هاي منصوب قبل از تصويب اين قانون، شهرداري مكلف است نسبت به برداشتن آنها اقدام وچنانچه صاحبان اين قبيل دكه ها ادعاي خسارتي داشته باشند با نظر كميسيون مقرر در ماده۷۷ نسبت به جبران خسارت آنها اقدام كند ولي كساني كه بعد از تصويب ‌اين ‌قانون ‌اقدام ‌به ‌نصب دكه‌هائي در معابر عمومي كنند شهرداري موظف است رأساً و بوسيله مأمورين خود در برداشتن اين قبيل دكه ها و رفع سد معبر اقدام كند و اشخاص مزبور حق ادعاي هيچگونه خسارتي نخواهند داشت.
   تبصره۲- (اصلاحي۲۷/۱۱/۱۳۴۵) احداث تأسيسات توليد و توزيع برق و تعيين نرخ آن در شهرها تا موقعي كه وزارت آب و برق نيروي آن را تأمين ‌نكرده‌ است ‌با موافقت ‌قبلي وزارت‌ آب ‌و برق به عهده شهرداري است.

تهيه آب مشروب شهرها و تأمين وسائل توزيع و وضع مقررات مربوط به آن و همچنين تعيين نرخ آب در شهرها به استثناي مواردي كه سازمانهاي تابعه وزارت آب و برق عهده دار آن هستند با تصويب انجمن شهر به عهده شهرداري خواهد بود. اين قبيل شهرداريها مي تواند با تصويب انجمن شهر تأييد وزارت كشور تهيه آب مشروب و توزيع آنرا به مؤسساتي كه طبق اصول بهداشتي عمل نمايند واگذار كنند.

تبصره ۳- (مصوب۲۷/۱۱/۱۳۴۵) مؤسسات خيريه كه تأمين آب شهرها را قبل از تصويب اين قانون به عهده داشته اند و عمليات آنها مورد تأييد شهرداري‌محل‌ووزارت كشور باشد، مي توانند كماكان بكار خود ادامه دهند.

تبصره۴- (الحاقي۱۷/۵/۱۳۵۲) شهرداري مكلف است محل‌هاي مخصوصي براي تخليه زباله و نخاله و فضولات ساختماني و مواد رسوبي فاضلابها ونظاير آنها تعيين و ضمن انتشار آگهي به اطلاع عموم برساند محلهاي تخليه زباله بايد خارج از محدوده شهر تعيين شود و محل تأسيس كارخانجات تبديل زباله به كود به تشخيص شهرداري خواهد بود.

رانندگان وسايل نقليه اعم از كندرو و يا موتوري مكلفند آنها را فقط در محل هاي تعيين شده از طرف شهرداري خالي نمايند.
مجازات متخلفين طبق ماده 276 قانون كيفر عمومي تعيين ميشود. در صورت تخلف مراتب هربار در گواهينامه رانندگي متخلف قيد و اگر ظرف يكسال سه بار مرتكب همان تخلف شود بار سوم به حداكثر مجازات خلافي محكوم و گواهينامه او براي يكسال ضبط مي شود و در همان‌مدت از رانندگي ممنوع خواهد بود. به تخلفات مزبور در دادگاه بخش رسيدگي خواهد شد.

3- مراقبت و اهتمام كامل در نصب برگه قيمت بر روي اجناس و اجراي تصميمات انجمن نسبت به ارزاني و فراواني خواروبار و مواد مورد احتياج عمومي و جلوگيري از فروش اجناس فاسد و معدوم نمودن آنها.

4- مراقبت در امور بهداشت ساكنين شهر و تشريك مساعي با مؤسسات وزارت بهداري در آبله كوبي و تلقيح واكسن و غيره براي جلوگيري از امراض ساريه.

۵-جلوگيري‌ازگدائي ‌و واداشتن گدايان بكار و توسعه آموزش عمومي و غيره.

۶- (اصلاحي۲۷/۱۱/۱۳۴۵) اجراي تبصره يك ماده ۸ قانون تعليمات اجباري و تأسيس مؤسسات فرهنگي و بهداشتي و تعاوني مانند بنگاه حمايت مادران و نوانخانه و پرورشگاه و درمانگاه و بيمارستان و شيرخوارگاه و تيمارستان و كتابخانه و كلاسهاي مبارزه با بي سوادي و كودكستان و باغ كودكان و امثال آن در حدود اعتبارات ‌مصوب‌ و همچنين كمك به اين قبيل مؤسسات و مساعدت مالي به انجمن تربيت بدني و پيش آهنگي و كمك به انجمن هاي خانه ومدرسه و اردوي كار.

شهرداري در اين قبيل موارد و همچنين در مورد موزه ها و خانه هاي فرهنگي و زندان با تصويب انجمن شهر از اراضي و ابنيه متعلق بخود با حفظ مالكيت به رايگان و يا با شرايط معين بمنظور ساختمان و استفاده به اختيار مؤسسات مربوط خواهد گذاشت. تبصره۱-(الحاقي ۲۷/۱۱/۱۳۴۵)تبصره‌ماده۵ قانون ‌نظارت ‌درمصرف سهميه فرهنگ از درآمد شهرداريها مصوب۲۸/۳/۳۴ به قوت خود باقي است.

تبصره۲- (الحاقي۲۷/۱۱/۱۳۴۵) تبصره ۵۹ قانون بودجه سال۱۳۳۹كل كشور به قوت خود باقي است.

۷- حفظ و اداره كردن دارايي منقول و غيرمنقول  شهرداري و اقامه دعوي بر اشخاص و دفاع از دعاوي اشخاص عليه شهرداري.
۸- برآورد و تنظيم بودجه و متمم بودجه و اصلاح بودجه و تنظيم پيشنهاد برنامه ساختماني و اجراي آن پس از تصويب انجمن شهر يك نسخه از بودجه مصوب و برنامه ساختماني بوسيله فرماندار يا بخشدار به وزارت كشور ارسال مي شود.
۹- (اصلاحي۲۷/۱۱/۱۳۴۵) انجام معاملات شهرداري اعم از خريد و فروش اموال منقول و غيرمنقول و مقاطعه و اجاره و استيجاره پس از تصويب انجمن شهر با رعايت صلاح و صرفه و مقررات آئين نامه مالي شهرداريها پيش بيني شده در اين قانون.
۱۰- اهدا و قبول اعانات و هدايا بنام شهر با تصويب انجمن.

اعانات پرداختي به شهرداري يا مؤسسات خيريه از طرف وزارت دارائي جزء هزينه قابل قبول اعانه دهندگان پذيرفته مي شود و اعانه دهنده نسبت به مبلغ اعانه اي كه داده است از ماليات بردرآمد معاف ميباشد.

۱۱- نظارت و مراقبت در صحت اوزان و مقياس ها.

12- تهيه آمار مربوط به امور شهر و مواليد و متوفيات.

13- ايجاد غسالخانه و گورستان و تهيه وسائل حمل اموات و مراقبت در انتظام امور آنها.

۱۴- (اصلاحي۲۷/۱۱/۱۳۴۵) اتخاذ تدابير مؤثر و اقدام لازم براي حفظ شهر از خطر سيل و حريق و همچنين رفع خطر از بناها و ديوارهاي شكسته و خطرناك واقع در معابر عمومي و كوچه ها و اماكن عمومي و دالانهاي عمومي و خصوصي و پركردن و پوشاندن چاه ها و چاله هاي واقع در معابر و جلوگيري از گذاشتن هر نوع اشياء در بالكن‌ها و ايوان هاي مشرف و مجاور به معابر عمومي كه افتادن آنها موجب خطر براي عابرين است و جلوگيري از ناودان‌ها و دودكش‌هاي ساختمان‌ها كه باعث زحمت و خسارت ساكنين شهرها باشد.

تبصره- (الحاقي۲۷/۱۱/۱۳۴۵) در كليه موارد مربوط به رفع خطر از بناها و غيره و رفع مزاحمت هاي مندرج در ماده فوق، شهرداري پس از كسب نظر مأمور فني خود به مالكين يا صاحبان اماكن يا صاحبان ادوات منصوب ابلاغ مهلت دار متناسبي صادر مي نمايد و اگر دستور شهرداري در مهلت معيين بموقع اجرا گذاشته نشود شهرداري رأساً با مراقبت مأمورين خود اقدام به رفع خطر يا مزاحمت خواهد نمود و هزينه مصروف را باضافه صدي پانزده خسارت از طرف دريافت خواهد كرد.
مقررات ‌فوق ‌شامل‌كليه اماكن عمومي مانند سينماها،گرمابه‌ها، مهمانخانه‌ها،دكاكين،قهوه‌خانه‌ها،كافه‌رستوران ها، پاساژها و امثال آن كه محل رفت و آمد مراجعه عمومي است نيز مي باشد. جلوگيري از شيوع امراض ساريه انساني و حيواني و اعلام اينگونه بيماري ها به وزارت بهداري و دامپزشكي و شهرداري هاي مجاور هنگام بروز آنها و دور نگاهداشتن يبماران مبتلا به امراض ساريه و معالجه و دفع حيواناتي كه مبتلا به امراض ساريه بوده و يا در شهر بلا صاحب و مضر هستند.
۱۶- تهيه مقررات صنفي و پيشنهاد آن به انجمن شهر و مراقبت در امور صحي اصناف و پيشه وران.

17- پيشنهاد اصلاح نقشه شهر در صورت لزوم و تعيين قيمت عادله اراضي و ابنيه متعلق به اشخاص كه مورد احتياج شهر باشد بر طبق قانون توسعه معبر و تأمين محل پرداخت آن و ايجاد و توسعه معابر و خيابان ها و ميدان ها و باغ هاي عمومي و تهيه اراضي مورد احتياج براي لوله كشي و فاضلاب اعم از داخل يا خارج شهر و همچنين تهيه اراضي لازم براي ساختمان مخزن و نصب دستگاه تصفيه و آبگيري و متعلقات آنها بر طبق قانون توسعه معابر.

۱۸- تهيه و تعيين ميدان هاي عمومي براي خريد و فروش ارزاق و توقف وسائط نقليه و غيره.

19- تهيه و تدوين آئين نامه براي فراواني و مرغوبيت و حسن اداره فروش گوشت ونان شهر و اجراي آن پس از تصويب انجمن شهر.

۲۰- (اصلاحي۲۷/۱۱/۱۳۴۵) جلوگيري از ايجاد و تأسيس كليه اماكن كه به نحوي از انحاء موجب بروز مزاحمت براي ساكنين يا مخالف اصول بهداشت در شهرهاست، شهرداري مكلف است از تأسيس‌كارخانه ها ،كارگاهها، گاراژهاي عمومي و تعميرگاه ها و دكان ها و همچنين مراكزي كه مواد محترقه مي سازند و اصطبل چارپايان‌ومراكزدامداري‌و بطوركلي تمام مشاغل و كسب هايي‌كه ايجادمزاحمت‌و سروصدا‌كنند يا توليد دود و يا عفونت و يا تجمع حشرات و جانوران نمايند جلوگيري كند و در تخريب كوره هاي آجرو گچ و آهك پزي و خزينه گرمابه هاي عمومي كه مخالف بهداشت است اقدام نمايد و با نظارت و مراقبت در وضع دودكش هاي اماكن و كارخانه ها و وسائط نقليه كه كار كردن آنها دود توليد مي كند از آلوده شدن هواي شهر جلوگيري نمايد و هرگاه تأسيسات مذكور فوق قبل از تصويب اين قانون بوجود آمده باشد آنها را تعطيل كند و اگر لازم شود آنها را به خارج از شهر انتقال دهد.

تبصره- (الحاقي ۲۷/۱۱/۱۳۴۵) شهرداري در مورد تعطيل و تخريب و انتقال به خارج از شهر مكلف است مراتب را ضمن دادن مهلت مناسبي به صاحبان آنها ابلاغ نمايد و اگر صاحب ملك به نظر شهرداري معترض باشد بايد ظرف ده روز اعتراض خود را به كميسيوني مركب از سه نفر كه از طرف انجمن شهر انتخاب خواهند شد تسليم كند. رأي كميسيون قطعي و لازم الاجرا است.

هرگاه رأي كميسيون مبني بر تأييد نظر شهرداري باشد و يا صاحب ملك در موقع اعتراض نكرده و يا در مهلت مقرر شخصاً اقدام نكند شهرداري بوسيله مأمورين خود رأساً اقدام خواهد نمود.

21- احداث بناها و ساختمان‌هاي مورد نياز محل از قبيل رختشويخانه و مستراح و حمام عمومي و كشتارگاه و ميدان ها و باغ كودكان و ورزشگاه مطابق اصول صحي و فني و اتخاذ تدابير لازم براي ساختمان خانه هاي ارزان قيمت براي اشخاص بي بضاعت ساكن شهر.

۲۲- تشريك مساعي با فرهنگ در حفظ ابنيه و آثار باستاني شهر و ساختمان‌هاي عمومي و مساجد و غيره.

23- اهتمام در مراعات شرايط بهداشت در كارخانه ها و مراقبت در پاكيزگي گرمابه ها و نگاهداري اطفال بي بضاعت و سرراهي.
۲۴- صدور پروانه براي كليه ساختمان هايي كه در شهر ساخته مي شود.

تبصره- (مصوب۱۷/۵/۱۳۵۲) شهرداري در شهرهايي كه نقشه جامع شهر تهيه شده مكلف است طبق ضوابط نقشه مذكور در پروانه هاي ساختماني نوع استفاده از ساختمان را قيد كند. در صورتي كه برخلاف مندرجات پروانه ساختماني در منطقه غير تجاري، محل كسب يا پيشه و يا تجارت دائر شود شهرداري مورد را در كميسيون مقرر در تبصره ۱ ماده۱۰۰ اين قانون مطرح مي نمايد و كميسيون در صورت احراز تخلف مالك يا مستأجر با تعيين مهلت مناسب كه نبايد از دو ماه تجاوز نمايد در مورد تعطيل محل كسب يا پيشه يا تجارت ظرف مدت يكماه اتخاذ تصميم مي كند.

اين تصميم بوسيله مأمورين شهرداري اجراء مي شود و كسي كه عالماً از محل مزبور پس از تعطيل براي كسب و پيشه و يا تجارت استفاده كند به حبس جنحه اي از شش ماه تا دو سال و جزاي نقدي از پنج هزار و يك ريال‌تا ده‌هزار ريال‌ محكوم‌ خواهد شد و محل كسب نيز مجدداً تعطيل مي‌شود.

دائر كردن دفتر وكالت و مطب و دفتر اسناد رسمي و ازدواج و طلاق و دفتر روزنامه و مجله و دفتر مهندسي وسيله مالك از نظر اين قانون استفاده تجاري محسوب نمي شود.

25- (اصلاحي۲۷/۱۱/۱۳۴۵) ساختن‌خيابان‌هاوآسفالت كردن سواره‌روها و پياده‌روهاي ‌معابر و كوچه هاي عمومي و انهار و جدول هاي طرفين از سنگ آسفالت و امثال آن به هزينه شهرداري آن محل.

تبصره- طبق ماده۱۱۳حذف شده.

26- پيشنهاد برقراري يا الغاء عوارض شهري و همچنين تغيير نوع و ميزان‌عوارض‌اعم از كالاهاي وارداتي وصادراتي كشور و محصولات داخلي و غيره و ارسال يك نسخه از تصويب نامه براي اطلاع وزارت كشور.

تبصره۱- بمنظور تشويق صادرات كشور نسبت به كالاهاي صادراتي بيشتر از يك درصد قيمت كالا نبايد وضع عوارض شود.
تبصره۲- كالاهاي عبوري از شهرها كه براي مقصد معيني حمل مي شود از پرداخت هرگونه عوارض به شهرداري هاي عرض راه معاف مي باشد.

تبصره۳- ماده اول قانون مصوبه بهمن ماه ۳۳ راجع به تشويق صادرات و توليد از تاريخ اين قانون طبق تبصره۱ اين بند تصحيح مي شود.

تبصره۴- آئين نامه هاي گريز از پرداخت عوارض شهرداري و استنكاف از آن با موافقت وزارتين كشور و دادگستري تنظيم و پس از تصويب هيئت وزيران بموقع اجرا گذاشته مي شود.

27- (الحاقي۲۷/۱۱/۱۳۴۵) وضع مقررات خاصي براي نامگذاري معابر و نصب لوحه نام آنها و شماره گذاري اماكن و نصب تابلوي الصاق اعلانات و برداشتن و محو كردن آگهي ها از محل هاي غير مجاز و هرگونه اقداماتي كه در حفظ نظافت و زيبايي شهر مؤثر باشند.

28- (الحاقي ۱۷/۱۱/۱۳۴۵) صدور پروانه كسب براي اصناف و پيشه وران.

كليه اصناف و پيشه وران مكلفند براي محل كسب خود از شهرداري محل پروانه كسب دريافت دارند.

تبصره- (الحاقي۲۷/۱۱/۱۳۴۵) شهرداري مي تواند نسبت به تعطيل محل كسب فاقد پروانه رأساً و بوسيله مأمورين خود اقدام نمايد.

زیباشهر:

شهر زیباشهر یکی از شهرهای شهرستان مبارکه در استان اصفهان در  مرکز ایران است. این شهر در فاصله 50 کیلومتری مرکز استان بوده و راه های دسترسی به این شهر از طریق شهر پیربکران و پلیس را اصفهان شیراز می باشد. زیباشهر شهری است سرسبزکه شغل بیشتر ساکنان آن کشاورزی ، صنعتی و خدماتی میباشد. شهرداری این شهر در سال1381 افتتاح گردیده است.

شهر زیباشهر از لحاظ جغرافیایی در سمت جنوب غرب  اصفهان واقع است و در نزدیکی شهر مبارکه قرار دارد.

تاریخچه زیباشهر:

زیباشهر مرکز بخش گرکن جنوبی شهرستان مبارکه استان اصفهان ایران است. این شهر در سال ۱۳۸۱ از به هم پیوستن سه روستای خولنجان، لنجو آدرگان تبدیل به شهر شد.

در کنار این شهر کارخانه تولید آجر و مواد نسوز قرار دارد. عمده شغل مردم کار در کارخانجات منطقه، کشاورزی و... می‌باشد. این شهر همچنین مرکز بخش گرکن جنوبی نیز می‌باشد و تا اصفهان حدود ۳۰ کیلومتر فاصله دارد و در کنار زاینده‌رود قرار دارد. در ۵ کیلومتری شهر مبارکه (مرکز شهرستان) قرار دارد.

وجه تسمیه:

شهر زیباشهر در سال ۱۳۸۱ از تجمیع سه روستای بزرگ خولنجان ، لنج و آدرگان تحت عنوان یک نقطه شهری به نام زیباشهر تاسیس گردید و مرکز بخش گرکن جنوبی می باشد .این شهر دارای قدمت تاریخی ، فرهنگی و اجتماعی است که در حد توان و به اختصار بیان می گردد . امید که در آینده مورد تحقیق و تفحص پژوهشگران قرار گیرد :

خولنجان یا خان لنجان

خان به معنی سرا ، خانه و کاروانسرا آمده و در کتب مسالک و ممالک جغرافیدانان و نوشته ی مورخین خان لنجان به نامهای خالنجان ، خولنجان ، خان الابرار ، خلنجان و خولانجان نیز ثبت شده و منظور از آنها مسلماً روستای خولنجان کنونی در شهرستان مبارکه می باشد و ممالک آمده در خصوص این ناحیه می باشد .

واقع شدن اما در دشت ، کنار رودخانه ، مسلط بودن بر راههای جنوب و جنوب غربی آثار قلعه بزی و نام خولنجان همگی حاکی از قدمت آن می باشد اما قبل از پرداختن به ذکر نمونه ها و موارد ، لازم به یادآوری است ، لسترنج در صفحه در ۲۲۳ کتاب سرزمینهای خلافت شرقی مدعی است چنانجه مقصود از خان لنجان ، شهر باشد همان فیروزان است که در اینجا می توان سه نظر را مطرح کرد اول آنکه بگوییم منظور از خان لنجان منطقه ای وسیع و سرسبز در دو سوی رودخانه بوده که در آن یک شهر به نام فیروزان وجود داشته این مورد به استناد نوشته های مورخین و کتب مسالک که همزمان از هر دو نام برده اند نمی تواند صحیح باشد . به عنوان نمونه آمده فردوسی از بیم سلطان محمود مدتی نزد حاکم خان لنجان به سر می برد و یا ناصر خسرو نام سلطان طغرل بیک را بر دروازه خان لنجان مشاهده می کند و در همان حال ، جنگ بین یاقوت با عمادالدوله دیلمی را نوشته اند در منزل فیروزان رخ داد . دوم بپذیریم که تا قرن قرن هفتم هجری نام شهر مورد بحث خان لنجان بوده و سپس به فیروزان تغییر نام داده که این مورد نیز به دلیل فوق و هم وجود دو مکان جدا از هم با اسم و رسم که اینک وجود دارد صحیح به نظر نمی رسد دیگر آنکه قبول کنیم در ناحیه لنجان دو شهر وجود داشته یکی خان لنجان و دیگری فیروزان که در دوره های خاصی هر کدام از آنها مدتی نامور شده اند که این مورد با مدارک موجود منطبق است ضمن انکه باید توجه داشت لسترنج در تالیف کتاب جغرافیای تاریخی سرزمینهای خلافت شرقی از شیوه کتابخانه ای بهره جسته و خود از نزدیک به مشاهده و بررسی نپرداخته در حالی که می دانیم فیروزان حدود ۳۵ کیلومتری و خان لنجان در ۴۵ کیلومتری اصفهان قرار دارند خان لنجان در سمت راست رودخانه و فیروزان در سمت چپ آن و این دو مکان حداقل ۱۵ کیلومتر با یکدیگر فاصله دارند و بالاخره وجود قلعه بزی که قلعه بزی لنجان نیز نامیده شده و آثار کهن آن موجود است در کنار و مشرف به خان لنجان است و هر گز به نام قلعه فیروزان آورده نشده اصولاً صورت صحیح خان لنجان ، خولنجان است زیرا وازه " خو " یکی از حروف صامت در زبان پهلوی و دری قدیم است و واوی که بعد از حرف خ قرار می گرفته واومعدوله نامیده می شده و تلفظ آن ترکیبی از خ + و بوده و در تلفظ ، حرف اول را ابتدا به ساکن می خواندند واو مفتوح را در آن فرو می بردند " مانند خواب" در قرون اخیر تلفظ این حرف فراموش شده و تارزیان نیز این حرف را نداشته و ندارند بنابراین با توجه به مورد مزبور ، جغرافیدانان و مورخین عربی نویس خان لنجان ثبت کرده اند و ساکنان بومی ان به روش قدیم خود همچنانه خولنجان گفته و به کار می برند .

در کتاب مسالک و ممالک اصطخری " قرن چهارم " فاصله خان لنجان تا اصفهان را ۹ فرسنگ ذکر کرده که با مکان خولنجان کنونی مطابقت داشته ضمن آنکه شهر بودن و از منازل سر راههای جنوب قرار گرفتن را نیز تایید می کنند و ذکر مسافات شهرها از شیراز به اصفان آورده : " از کره تا خان لنجان ۷ فرسنگ و از خان لنجان تا سپاهان ۹ فرسنگ و در ذکر شهرهای جبال از سپاهان ، جهودستان و خان لنجان نام می برد " .

همچنین این حوقل " قرن چهارم " می نگارد فاصله شهر خان لنجان تا اصفهان ۹ فرسخ و شهری است کوچک و فراخ نعمت و پر برکت و ناحیه و روستایی دارد در این روستا آبهای گوارا و درختان بسیار و شفتالوی خوب و لذیذ است و در اینجا قلعه بزرگی است که گنجینه امرای آن روستا و مشرف بر خان لنجان و نواحی آن تا نزدیکی اصفهان است .

در کتناب حدود العالم تالیف شده در سال ۳۷۲ هجری آمده : خان لنجان شهرکی است خرم و بسیار نعمت با کشت و برز مقدسی " قرن چهارم گ نیز در صفحه ۵۸۰ کتاب احسن التقاسیم نوشته : " خولنجان در سمت خوزستان آباد و بزرگ و پرمیوه است همان گونه که قبلاٌ آمد خولنجان مدتی پذیرای فردوسی حماسه سرای بزرگ ایرانی بوده و ناصر خسرو اسماعیلی مذهب نیز در سال ۴۴۵ هجری به خان لنجان وارد شده ، می نویسد : بر دروازه شهر نام سلطان طغرل بیک نوشته دیدم و از انجا به شهر اصفهان هفت فرسنگ بود .

مردم خان لنجان عظیم ایمن و آسوده بودند و هر یک به کار و کدخدایی خود مشعول . یاقوت حموی " قرن هفتم " در معجم البلدان خان لنجان را شهری نیکو با بازار و عمارت وصف کرده گوید : در فاصله دو روزه با اصفهان قرار دارد و نسبت به ان را خانی گویند و نویسد که آن را قلعه قدیم و استوار بوده که با طنیه " اسماعیلیه " در تصرف گرفته بودند و سلطان محمد سلجوقی در سال ۵۷۰ هجری آن را ویزان کرد .

و در برگزیده مشترک یاقوت حموی " قرن هفتم " آمده خان لنجان و لنجان استانی است که مرکز آن خان از ناحیه های اصفهان است و گروه زیادی از خداوندان دانش از آنجا بر خاسته اند .

و ابوالفداء " قرن هشتم" در تقویم البدان خان لنجان را جایی معروف د رنواحی اصفهان دانسته که منسوب آن را خانی گویند و بالاخره لسترنج نیز با تکیه بر کتب مسالک و ممالک ابن خردادبه ، ابن رسته ، قدامه ، ابن حوقل ، یعقوبی ، مقدسی ، یاقوت ، مستوفی ، صاحب جهان نما ، ناصرخسرو و ابن بطوطه می نویسد : در قرن چهارم خان لنجان از حیث فراوانی میوه و حاصلخیزی زمین معروف بود و همانجاست که کتب مسالک آن را اولین منزلگاه به طرف جنوب راه باختری اصفهان و شیراز شمرده اند و در پایین شهر فیروزان واقع در خان لنجان یکی از شعبه های زاینده رود که از حیث بزرگی با آن برابری می کند به رودخانه می ریزد ، همچنین ادامه می دهد که این نام به صورتهای خالنجان ، خولنجان و خان الابرار هم آمده و به گفته ابن اثیر نخستین دژکه به تصرف احمدبن عبدالملک عطاش در آمد دژ خان لنجان یا خلنجان یا خلنجان یا خولانجان در ۵ یا ۷ فرسنگی اصفهان بود علی رغم قدمت تاریخی خولنجان امروز آثار قابل استنادی بجز قلعه بزی و قلعه یا کاروانسرایی متروکه ، معروف به قلعه قدیم که در آن کشت و کار می شود و دوازده ایوان و سنگ وقبری مورخ به ۵۸۶ هجری قمری اثری دیگری باقی نیست .

لنــج

لنج اسم مصدر و به معنای بیرون کشیدن می باشد وازه لنج از ذنچ سغدی که یکی از زبانهای ایرانی قدیم و در قسمتی از ماوراء النهر رایج بوده گرفته شده معمولاً مورخین و جغرافیدانان لنج را النج ثبت کرده اند آلنگ به فارسی خندق و سبزه زار است لنج محل بیرون کشیدن است به فارسی می گویند اینجا بوده است پس از قطع درختهای آن بیرون افتاده است . سابقاً این روستا را النج باغچه می گفته اند .

در طومار شیخ بهایی سهم آب مادی النج باغچه بیست و دو سهم و نیم ذکر شده : " النج باغچه " شش سهم "ادریجان" پنج سهم و نیم "اشترجان" هفت سهم " داران " سه سهم " خلف دره " یک سهم .

مرحوم محمد معین در فرهنگنامه می نویسد : لنج دهی است از دهستان اشیان ، بخش فلاورجان ، شهرستان اصفهان در ۲۰ کیلومتری جنوب فلاورجان ، جلگه ، معتدل ف ۱۵۰۸ نفر سکنه دارد محصول آن غله ، برنج و پنبه .

آدرگــان

اسمی است کهن که نشانه قدمت مکان مذکور است ، این نام ترکیبی از آذر به اضافه پسوند "گان" یعنی که در آن همواره فروزان و فراوانی است .در طومار شیخ بهایی سهم آب " ادریجان " از مادی النج باغچه پنج و نیم سهم تعیین شده است .

گان پسوند فارسی است که به دنبال بعضی از اسامی روستاهای اصفهان به خصوص لنجان آمده است مثلاً آدرگان ، لارگان، نرگان، دارگان که گان تبدیل به جان شده و در بعضی از زمانها مجدداً جان تبدیل به گان شده است .

مردم شناسی:

مردم زیباشهر مردمی مومن و متعهد و پایبند به امور دینی و مذهبی هستند و   طبق گزارش مرکز آمار 100/. مردم زیباشهر مسلمان و شیعه مذهب  هستند . که وجود امام زادگان و مساجد این شهر نمونه ای از محکمترین پایگاه توحید و خدا پرستی در این شهر است.  با توجه به اینکه تمدن ظاهر فریب شهرها و کمبود امکانات رفاهی تفریحی و آموزشی در گذشته باعث مهاجرت کثیری از جوانان به شهر ها گردیده است . اما در سالهای اخیر با دایر شدن شهرداری ، ارگانها ، نهادها ، دوایر دولتی و غیر دولتی که خود عامل توسعه چشمگیر شهر و در واقع تبدیل شدن به یک محیط شهری ، ایجاد فضای سبز شهری ، تنظیف شهر ، خدمات رسانی سریع و راحت تر ، و در کل رونق فرهنگ شهر نشینی باعث جلوگیری از مهاجرت های بی رویه اهالی شهر گردید.

اشتغال و اقتصاد:

شغل بیشتر مردم زیباشهر کشاورزی می باشد ولی بدلیل نزدیکی شهر به صنایع مختلف، عده زیادی نیز در کارخانجات اطراف مشغول به کار می باشند.

وضعیت طبیعی زیباشهر

شهر زیباشهر بر روی آبرفتهای زاینده رود واقع است که مربوط به دوران چهارم زمین شناسی می باشند این آبرفتها دانه ریز و یکنواخت بوده و جزء اراضی کشاورزی دسته بندی می شوند شیب عمومی در سطح شهر ملایم بوده و در محلات مختلف آن متفاوت است در بخش جنوبی شهر یعنی محله خولنجان با توجه به جهت عمومی شیب شهر که شمال به جنوب است و با توجه به وجود ارتفاعات در جنوب این بخش شیب تندتر و بین 1 تا 3 درصد می باشد لیکن در محلات دیگر یعنی لنج و ادرگان با توجه به قرارگیری بر روی اراضی حاشیه زاینده رود شیب ملایم تر و حدود 1 درصد برآورده می شود .

در جنوب شهر زیباشهر کوه خولنجان واقع است که از نظر زمین شناسی سن آن به کرتاسه میانی می رسد . تخریب فیزیکی در محیط کوه شدید بوده و این امر باعث تشکیل شدن مخروطهای واریزه ای در اطراف آن شده که توسط فرایندهای دامنه ای جابجا می شوند بر روی دامنه های این کوه اثری از سولفیدوکسیون دیده نمی شود که احتمالاً به علت کمبود خاک دانه ریز در روی این دامنه ها می باشد به علت خشکی و کمبود آب تخریب شیمیائی بسیار اندک است. در روی ارتفاعات کوه خولنجان حفره هائی شبیه به تافوتی دیده شده است که دهانه آنها به همه طرف وجود دارد .

شهر زیباشهر از گسلهای اصلی که فلات ایران را شکسته اند فاصله زیادی دارد که باعث آرامش منطقه از لحاظ زلزله می باشد . وجود چند گسل فرعی کوچک در کوههای اطراف تائید شده که نمی تواند بر مخاطره آمیز بودن زندگی در منطقه دلالت نماید.

تقسیمات محله ای زیباشهر

همانگونه که بیان شد شهر زیباشهر از سه روستای بزرگ واقع در شرق رودخانه زاینده رود و در تقاطع محورهای اصلی اصفهان – مبارکه و مبارکه – پیربکران تشکیل شده است بنابراین می توان شهر را به سه منطقه یا محله عمده تحت نامهای خولنجان لنج ، آدرگان تقسیم نمود .

محله خولنجان

بزرگترین محله تشکیل دهنده شهر است که در جنوب کانال آب کشاورزی که با جهت غربی – شرقی شهر را به دو بخش شمالی – جنوبی تقسیم می کند واقع شده است .

محله آدرگان

کوچکترین محله تشکیل دهنده شهر و به عبارتی کوچکترین تقسیم محله ای شهر محسوب می گردد که در بخش شمال شرقی شهر و در شمال کانال اصلی آب کشاورزی واقع شده است .

محله لنج

از محله خولنجان کوچکتر و از محله آدرگان بزرگتر است  و بخش شمال غربی شهر را شامل می شود و رودخانه زاینده رود با فاصله نزدیکی از شمال غربی آن می گذرد . این محله توسط کانال اصلی آب کشاورزی از محله خولنجان و توسط اراضی کشاورزی از محله ادرگان جدا شده و توسعه بافت آن به صورت خطی و شرقی – غربی می باشد .

موقعیت جغرافیایی:

این شهر در ۵ کیلومتری شهر مبارکه (مرکز شهرستان) و در فاصله ۵۰ کیلومتری مرکز استان بوده و راه‌های دسترسی به این شهر از طریق شهر پیربکران و پلیس راه اصفهان-شیراز می‌باشد.

سوغات شهر:

شغل مردم زحمت کش زیباشهر به سه دسته تقسیم می شود 1- کشاورزی 2- شاغل در شرکتها و صنایع محدوده شهر 3- شغل آزاد

محصولات زیباشهر شامل میوه ها و صنایع دستی نیز از قبیل قالی بافی می باشد و محصول عمده شهر زیباشهر که بعضا به شهرستان های اطراف و اصفهان نیز صادر می شود برنج نام دارد پس از نظر درصد تولید نسبت به موارد دیگر برنج در صدر قرار دارد و در کل استان نیز این محصول منحصر بفرد می باشد و در واقع به نوعی سوغات این شهر می باشد البته در این اواخر بعلت خشکسالی و کمبود آب سطح زیادی از زمینهای زیر کشت برنج در زیباشهر کم گردیده است.